Od 8 lipca 2026 r. weszły w życie przepisy rozszerzające uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy (PIP). Zmiany budzą wiele pytań i obaw wśród przedsiębiorców, zwłaszcza tych, którzy współpracują z osobami prowadzącymi działalność gospodarczą (B2B) lub zatrudniają na podstawie umów cywilnoprawnych.
Warto jednak podkreślić, że same umowy B2B i umowy zlecenia nie zostały zakazane. Nadal mogą być stosowane, o ile odpowiadają rzeczywistemu charakterowi współpracy.
Kogo mogą dotyczyć nowe przepisy?
Nowe uprawnienia PIP mogą mieć znaczenie przede wszystkim dla przedsiębiorców, którzy korzystają z:
- umów B2B,
- umów zlecenia,
- innych umów cywilnoprawnych,
jeżeli sposób wykonywania pracy wskazuje, że w rzeczywistości jest ona świadczona w warunkach charakterystycznych dla stosunku pracy.
Dotyczy to sytuacji, gdy osoba wykonująca pracę m.in.:
- świadczy ją osobiście,
- wykonuje polecenia przełożonego,
- pracuje w określonych godzinach,
- wykonuje obowiązki w miejscu wskazanym przez przedsiębiorcę,
- pozostaje podporządkowana organizacyjnie pracodawcy.
Co zmieniło się od 8 lipca 2026 r.?
Nowe przepisy wzmacniają kompetencje Państwowej Inspekcji Pracy w zakresie przeciwdziałania zastępowaniu umów o pracę umowami cywilnoprawnymi.
Jeżeli podczas kontroli inspektor uzna, że zawarta umowa cywilnoprawna w rzeczywistości spełnia cechy stosunku pracy, będzie mógł podjąć działania przewidziane w obowiązujących przepisach. Ostateczne rozstrzygnięcie sprawy nadal będzie podlegało odpowiednim procedurom i możliwości zaskarżenia zgodnie z przepisami prawa.
Czy każdy przedsiębiorca powinien się obawiać?
Zdecydowanie nie.
Jeżeli współpraca z kontrahentami lub zleceniobiorcami jest prawidłowo ukształtowana i odpowiada rzeczywistemu charakterowi wykonywanych usług, nowe przepisy nie powinny stanowić problemu.
Szczególną uwagę warto zwrócić na przypadki, w których umowa cywilnoprawna została zawarta wyłącznie formalnie, natomiast w praktyce współpraca odbywa się tak, jak przy zatrudnieniu na podstawie umowy o pracę.
Co warto zrobić?
Przed wejściem nowych przepisów w życie warto przeanalizować zawarte umowy oraz sposób współpracy z osobami świadczącymi usługi na podstawie umów B2B lub umów cywilnoprawnych. Pozwoli to ograniczyć ryzyko ewentualnych zastrzeżeń podczas kontroli.
Nasze biuro rachunkowe służy pomocą w zakresie weryfikacji dokumentacji oraz wskazania obszarów, które mogą wymagać dodatkowej konsultacji. W przypadku zagadnień związanych z prawem pracy rekomendujemy również współpracę z radcą prawnym lub adwokatem specjalizującym się w tej dziedzinie.
